ZARZĄDCY ODPOWIADAJĄ ZA ODŚNIEŻANIE I STAN DRÓG ORAZ CHODNIKÓW ZIMĄ

Zima to trudny okres dla użytkowników dróg i chodników. Padający śnieg i deszcz, który zamarza tworzy śliską nawierzchnię drogi, a na chodnikach powstają zaspy utrudniające swobodne poruszanie się. Kto odpowiada za odśnieżanie i posypywanie dróg i chodników? Do kogo należy zgłaszać trudne warunki na drodze?

Kto jest zarządcą drogi i za co odpowiada?

Każda droga publiczna ma przypisanego administratora. Odpowiada on za utrzymanie jej w dobrym stanie przez cały rok. Wiąże się to z okresowymi kontrolami, oznaczaniem niebezpiecznych odcinków dróg i koniecznością niezwłocznego zabezpieczenia takiego miejsca oraz w miarę możliwości szybkiej naprawy, a także odśnieżaniem i posypywaniem dróg w okresie zimowym.

Odpowiedzialność za poszczególne drogi:

• drogi krajowe i autostrady – Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad,
• drogi wojewódzkie – zarząd województwa,
• drogi powiatowe – zarząd powiatu,
• drogi gminne – wójt, burmistrz lub prezydent miasta,
• droga wewnętrzna, do której zaliczają się drogi biegnące przez osiedla mieszkaniowe, drogi dojazdowe do gruntów rolnych i leśnych, drogi obiektów użytkowanych przez przedsiębiorców, place przed dworcami kolejowymi, dworcami autobusowymi i portami oraz pętle autobusowe – zarządca nieruchomości lub terenu, na którym droga jest położona (np. spółdzielnia mieszkaniowa).

Odśnieżanie dróg

W czasie intensywnych opadów śniegu i mrozów stałe utrzymanie drogi w należytym stanie jest dla zarządcy znacznie utrudnione, chociażby ze względu na ograniczoną ilość sprzętu. W związku z tym, wyznaczono VI standardów zimowego utrzymania dróg, w zależności od funkcji oraz natężenia ruchu na danej drodze. Standard:

• I – czas likwidacji śliskości zimowej nie może przekroczyć 2 godzin od ustania opadów śniegu, na drodze nie może pozostać warstwa zajeżdżonego śniegu,
• II – czas likwidacji śliskości zimowej nie może przekroczyć 4 godzin od ustania opadów śniegu, na drodze może pozostać cienka warstwa zajeżdżonego śniegu,
• III – czas odśnieżania drogi nie może przekroczyć 6 godzin po ustaniu opadów, na jezdni może wystąpić zajeżdżony śnieg, dopuszcza się występowanie lokalnie zasp i języków śnieżnych,
• IV – czas odśnieżania drogi nie może przekraczać 8 godzin po ustaniu opadów śniegu, na jezdni może występować zajeżdżony śnieg , dopuszcza się występowanie lokalnie zasp i języków śnieżnych,
• V – dopuszcza się przerwy w komunikacji do 24 godzin, odśnieżony co najmniej jeden pas ruchu z wykonaniem mijanek, jezdnia posypywana na odcinkach decydujących o możliwości ruchu,
• VI – dopuszcza się przerwy w komunikacji do 48 godzin, jezdnia odśnieżania w zależności od potrzeb, jezdnia posypana, po odśnieżeniu w miejscach wyznaczonych przez Zarząd Dróg.

Zgodnie z ustawą o utrzymaniu czystości i porządku w gminach wśród obowiązkowych zadań własnych gminy jest zapobieganie zanieczyszczaniu ulic, placów i terenów otwartych, także przez zbieranie i pozbywanie się błota, śniegu, lodu oraz innych zanieczyszczeń uprzątniętych z chodników przez właścicieli nieruchomości. Obowiązki utrzymania czystości i porządku na drogach publicznych należą do zarządcy drogi. Takimi zarządcami w odniesieniu do dróg są też samorządy – odpowiednio dla dróg gminnych, powiatowych i wojewódzkich. Za nieodśnieżony i śliski chodnik właściciel nieruchomości może zostać ukarany grzywną w wysokości do 1 500 złotych.

Obowiązek odśnieżania chodników wprowadza USTAWA z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. Jej art. 5 nakazuje właścicielom nieruchomości: “uprzątnięcie błota, śniegu, lodu i innych zanieczyszczeń z dróg dla pieszych położonych wzdłuż nieruchomości.

Ślisko na chodniku

Zgodnie z prawem, właściciele nieruchomości mają obowiązek zapewnić utrzymanie czystości i porządku przez uprzątnięcie śniegu i lodu z chodników położonych wzdłuż należących do nich nieruchomości. Za chodnik w rozumieniu wskazanego przepisu uznaje się wydzieloną część drogi publicznej, służącą dla ruchu pieszego, położoną bezpośrednio przy granicy nieruchomości.

Jak to rozumieć w praktyce?

Ten zapis jasno określa, że to właściciel nieruchomości jest odpowiedzialny za regularne usuwanie śniegu, błota pośniegowego i lodu z chodnika, który przylega bezpośrednio do jego posesji. Chodnik ten jest wydzieloną częścią drogi publicznej, zarezerwowaną dla pieszych, i obowiązkiem właściciela jest zapewnienie, by przechodnie mogli korzystać z niego bezpiecznie.

Kiedy obowiązek nie dotyczy właściciela nieruchomości?

W pewnych sytuacjach właściciel nieruchomości nie jest zobowiązany do odśnieżania chodnika. Dotyczy to przypadków, gdy:

• Między granicą posesji a chodnikiem znajduje się pas zieleni, rów melioracyjny lub inna przeszkoda – wówczas za utrzymanie chodnika odpowiada gmina.
• Na chodniku gmina dopuściła płatne parkowanie samochodów – wtedy to gmina zajmuje się jego odśnieżaniem.

Przepisy dotyczące zimowego utrzymania dróg samorządy ustalają same. Załączamy link do przepisów dotyczących dróg powiatowych.

https://www.zuromin-powiat.pl/12390-akcja-zimowego-utrzymania-drog-powiatowych-w-sezonie-2025-2026

Praktyczne zasady częstotliwości odśnieżania

Przed wieczorem lub mrozem – odśnieżenie i posypanie chodnika przed nocą zapobiegnie tworzeniu się śliskich powierzchni rano.

Rano przed rozpoczęciem dnia – warto odśnieżyć chodnik przed porannym ruchem pieszych. Jest to szczególnie istotne w miejscach o dużym natężeniu ruchu.

W trakcie dnia, gdy opady są intensywne – w miarę możliwości należy usuwać śnieg na bieżąco, aby nie dopuścić do jego ubicia i zlodowacenia.

Po opadach śniegu lub deszczu ze śniegiem – natychmiastowe usunięcie świeżego śniegu lub błota pośniegowego jest łatwiejsze i bardziej efektywne niż usuwanie zamarzniętej warstwy.

red.